Nguyễn Ngọc Quang

 Ý tưởng đi làm bằng xe đạp vì sao khó thực hiện? Bởi vì đi lại và thể dục là hai hoạt động mục đích khác nhau. Nếu như đi chợ ta có thể đạp xe đủng đỉnh được, thì đi làm cần nhanh, ít mệt, chở nhiều hàng thì lái xe máy hoặc ô tô vẫn phù hợp hơn. Nếu cố đi làm bằng xe đạp, không những vất vả trông thấy, hiệu quả công việc thấp, mà nhiều khi còn bỏ lỡ cơ hội làm ăn.

 Ăn là một trong 4 thú vui của con người, nhưng không phải lúc nào cũng luôn như vậy. Giả sử như đang ốm hay phải tập trung làm việc, thì ăn hết suất cơm cũng là một nhiệm vụ khó. Bởi thế các nhà ẩm thực đã biết cách nấu nướng sao cho khách dễ ăn nhất và ăn được nhiều nhất có thể. Từ đó sinh ra nghề cấp dưỡng, nghề đầu bếp và nghề kinh doanh ẩm thực. Ăn sao cho khỏe không hề dễ dàng. Chúng ta cũng phải dày công tìm hiểu và chế biến để bữa ăn hiệu quả nhất, không chỉ là về tài chính cá nhân mà còn là sức khỏe và tuổi thọ lâu dài.

 Tai nạn lớn nhỏ xảy ra 99,99% là do sao nhãng, còn lại là do không may, ngẫu nhiên xảy đến kiểu như thiên thạch đâm sầm vào Trái đất. Các biện pháp phòng ngừa dù cẩn thận đến đâu cũng chỉ giảm xác suất đi chứ không về 0 được.  Đó là một sự thật mà con người khó chấp nhận , rồi họ vin vào các thủ thuật mê tín để lờ nó đi. Khi gặp tai nạn, có thể tự an ủi rằng may mà không bị nặng hơn. Trong cuộc sống và công việc, ta nên phòng hộ cho tốt để cho phần nguyên nhân bởi sao nhãng về không. Còn những thứ như thiên tai, địch họa... nói chung là bất khả kháng, thì kệ chúng nó thôi.

 Ăn chay là không ăn bất kỳ thực phẩm nào có nguồn gốc động vật. Ăn chay không phải vì yêu động vật mà là vì sức khỏe bản thân. Rất nhiều bệnh mạn tính có thể được chữa khỏi chỉ bằng cách ăn chay. Dĩ nhiên vẫn phải đủ các chất dinh dưỡng mà cơ thể cần, thay vì ăn thịt, sữa , cá, trứng ... thì ăn những món tương đương từ thực vật. Nên phân biệt ăn chay hạn chế và ăn chay trường. Ăn chay hạn chế là thỉnh thoảng vẫn ăn thực phẩm từ động vật, trong khi ăn chay trường là kiêng tuyệt đối . Ăn chay trường có thể quá khó trong đời sống tại gia và vẫn cần giao tiếp xã hội . Về mặt thực hành, đã có quá nhiều hướng dẫn về ăn chay rồi, tôi không nhắc lại nữa. Nếu bạn có những bệnh khó chữa về thể chất hoặc tinh thần bạn có thể thử ăn chay.

 Giả sử ta bị mất toàn bộ trí nhớ thì sao nhỉ ? Toàn bộ thông tin tích lũy được đều bị xóa sạch, hoặc bị giam giữ đâu đó trong đầu mà không thể lấy ra được. Lúc đó có lẽ ta sẽ giống như đứa bé mới chào đời, cơ thể vẫn bình thường nhưng không hề biết gì. Tình huống này cực đoan quá. Nhưng người mất gần hết trí nhớ thì có. Khi đã bị mất trí nhớ thực sự thì gần như không thể chữa khỏi. Suy ra trí nhớ vô cùng quan trọng với cuộc sống của ta. Mọi hoạt động cao cấp như lái xe, chơi thể thao, làm việc ... đều cần trí nhớ. Tuy nhiên nhiều người lại không lo bảo quản mà luôn hủy hoại nó đi như thức khuya, uống rượu, ăn uống thiếu khoa học, để nhà cửa bừa bãi... khó tránh khỏi mất trí nhớ nghiêm trọng lúc về già.  Ngược lại, quá chỉn chu cũng tạo gánh nặng cho trí nhớ. Có những thứ không cần nhớ thì nên quên đi cho nhẹ cái đầu.

 Trầm cảm là một bệnh tâm thần khá nghiêm trọng. Nó khiến người ta không muốn nhúc nhích để làm bất cứ việc gì, kể cả ăn và tắm. Những điều tiêu cực về nó thì có rất nhiều người viết. Nhưng thực ra, xét ở khía cạnh nào đó , lại là phước lành. Vì sao vậy?  Trầm cảm đều có nguyên nhân từ thất bại. Chúng ta thất bại vì thiếu may mắn hay đúng hơn là thiếu kỹ năng nhưng lại hành động thái quá. Hành động thái quá khiến họ giống như diễn viên xiếc, mọi thứ căng ra cho đến lúc gặp một kích thích nhỏ dẫn đến mất mát khó cứu vãn và mọi thứ sụp đổ về tâm trạng. Bệnh nhân lúc này bị vô hiệu hóa, mọi thứ tai hại anh ta có thể làm đều bị khóa lại. Không còn hậu quả cho anh ta và những người xung quanh. Y học gọi là trầm cảm.  Lúc này bên trong não bộ anh ta các luồng suy nghĩ chảy và xung đột rất mạnh, khiến toàn bộ cơ thể sinh học rung chuyển, rối loạn, các bệnh thực thể phát sinh. Hệ nội tiết và miễn dịch phản ứng lung tung vì lệnh từ trung tâm đã rối. Thực sự anh ta cần nghỉ ngơi. M...

 Thời chưa có mạng Mobifone ( VMS) ra đời, con người không phải lo lắng về sóng cao tần hay sóng vô tuyến, ngoại trừ những gia đình sinh sống gần trạm phát thanh hoặc điện cao thế, hoặc điện thoại kéo dài, hoặc trạm radar hay viba viễn thông. Nhưng ngày nay thì mỗi người đều có vài máy phát đó quanh người, bao gồm máy tính và điện thoại di động thông minh. Vì nó là thiết yếu, nên rời xa sóng cao tần càng ngày càng khó đến mức không tưởng. Để thực hiện điều này, chúng ta cần quay lại phương thức truyền dẫn hữu tuyến. Hoặc hạn chế thời gian dùng các máy móc vô tuyến.  Vì sức khỏe lâu dài của từng cá nhân, điều này hết sức cần thiết. 

 Cơ thể là cỗ máy và ngôi nhà nơi cái ta mượn tạm để trú ngụ trong đời người. Ta và cơ thể luôn song hành mọi lúc mọi nơi. Đó là người thân thiết nhất của ta. Vì thế ta phải lắng nghe nó muốn gì, cần gì, thích gì, không thể làm theo sự cưỡng bức của ta ,mà đã bị hệ thần kinh làm cho méo mó, mà không bị suy yếu và phá hủy. Hệ thần kinh có 5 giác quan để cảm nhận bên ngoài và bên trong cơ thể. Sau một hoạt động ngoài trời, họp hành hay làm việc, cơ thể vừa trải qua trạng thái căng thẳng, làm việc hết công suất, nếu thêm rượu bia chè cafe thì làm nó mệt thêm, lâu ngày thành bệnh là dễ hiểu.

 Huyết áp (áp suất máu) là một chỉ số tương ứng với chế độ ăn uống , sinh hoạt, tuổi và thời tiết. Nếu đo tầm 150 trở lên trong lúc nghỉ thì y học gọi là huyết áp cao. Cách đơn giản để chữa chứng huyết áp cao là uống thuốc. Thuốc là một loại hóa chất giữ cho huyết áp trong một ngưỡng an toàn, tránh phình , vỡ mạch máu gây tai biến. Cách khó hơn là đo và điều chỉnh những tác nhân đầu vào ảnh hưởng trực tiếp đến huyết áp cao. Lo lắng, căng thẳng, tức giận, cafe, trà, thuốc lá... làm tăng huyết áp. Hoặc khi cơn mưa thì cũng thế vì áp suất không khí tăng lên, mạch máu tăng lên theo để thích nghi lại. Nghỉ ngơi - ngắt kết nối , tụng kinh, giảm muối, bớt đồ ngọt , bớt âm thanh, ánh sáng là những cách chủ động. Máy đo luôn có sẵn đủ pin. Không tức giận, buồn bực, lo nghĩ, không thể dục thể thao quá đà. Tránh sát sinh, tránh cãi cọ tranh chấp. Uống thuốc thì hại gan, thận, nếu bí quá thì hãy uống.  Không bao giờ cho huyết áp lên 200mmHg vì đó là ngưỡng nguy hiểm. ----- Chú ý : không t...

 Sống sao cho mạnh khỏe là một bài toán muôn thuở và ai cũng phải giải nó. Trong rừng thông tin hiện nay bài toán này càng trở nên khó hơn. Không có cách nào khác là chúng ta phải dựa trên kiến thức căn bản và cảm nhận thực tế từ cơ thể và tâm trí của mình .  Sức khỏe là kết quả từ một tổ hợp những biện pháp sau: 1. Kiến thức nền tảng về tâm, sinh lý, khoa học thời tiết, môi trường. 2. Chế độ ăn kiêng 3. Thể dục, phơi nắng 4. Thở khí công 5. Thuốc đặc hiệu 6. Can thiệp y tế khi cần thiết 7. Sinh hoạt và công việc phù hợp  8. Nếu bạn phụ thuộc vào bất kỳ thứ gì, nên nghĩ đến việc cai nó: thuốc men, sách vở, kinh kệ, ái dục, sở thích, đam mê... Khi còn cần có những thứ đó để khỏe thì thực ra bạn không hề khỏe. Không có một thầy thuốc hay liệu pháp gọi là tiên dược mà ngoài cách áp dụng thỏa đáng tổ hợp nêu trên.  Đặc biệt không khi nào đầu hàng bệnh mãn tính và bệnh nan y mà luôn tìm ra cách trong biển thông tin đang hiện hữu.

 Y học đã chỉ ra muối là thủ phạm tăng huyết áp và khuyên ăn nhạt. Đó một lời khuyên chân tình. Vì muối vào cơ thể làm áp suất thẩm thấu phải tăng lên để lọc muối đi, cơ thể không cần nhiều muối như vậy. Muối chỉ để cho ngon, dễ ăn. Trong thực phẩm không cho thêm muối đã có đủ muối ta cần rồi. Muối còn vào cơ thể thông qua nước mắm, dưa cà muối, suất ăn đường phố.... Cũng may là vị giác có thể phân biệt được muối qua cảm giác mặn. Tập ăn nhạt để khỏi phải thêm thuốc hạ huyết áp hàng ngày nữa. Thuốc men, ban đầu thì ổn, nhưng lâu dài có tác dụng phụ không mong muốn. Thà ăn nhạt còn hơn chịu tác dụng phụ về sau.

 Không biết cụ nào đặt tên trạng thái bình thường của con người là sức khỏe, chỉ thấy nói câu "sức khỏe yếu" ra nghe nó có vẻ kỳ quặc. Chẳng lẽ có người sức khỏe yếu thì có người sức khỏe khỏe hay sao? Vậy nên để đỡ buồn cười nên định nghĩa lại , đổi danh từ sức khỏe thành "chỉ số sức mạnh" hay " sức người" gì đó, giống như " sức ngựa" là 760W vậy. Một "sức người" trung bình có lẽ khoảng 250W . Ai mà cơ bắp thì nói là ông này là 5 sức người, lẻo khoẻo thì bảo ông này yếu quá chỉ có 1/3 sức người thôi, nghe thật dễ hiểu phải không anh em ? Khi sức người còn nhiều thì cố mà làm điều gì đó hay hay, còn khi cạn rồi chỉ còn 1/10 chẳng hạn thì chỉ nằm thở thôi cũng mệt nói gì đến làm. Có một số người tự gọi là chuyên gia sức khỏe, có lẽ họ có khoảng 20 sức người tức là 2500W , lúc này ăn to nói lớn làm việc không biết mệt, thật là sung sướng, họ phải tìm các môn thể thao để tiêu bớt năng lượng thừa ấy đi.

 Khi cơ bắp đau nhức hoặc tê rần hoặc các khớp xương nhức mỏi, ta có thể tăng cường vận động, tập khí công , hút thuốc, uống cafe hoặc bia rượu để xoa dịu nó, hoặc quên nó đi. Nhưng về bản chất việc ta cần nhất là thư giãn, nghỉ ngơi hoặc ngủ. Giấc ngủ chỉ kéo dài đúng thời lượng cơ thể đòi hỏi. Sau khi phục hồi về trạng thái bình thường, ta sẽ tự tỉnh và dần trở nên tỉnh táo. Ở người có tuổi, không nên vùng dậy ngay mà nên từ tốn dần từng bước - cựa mình, ngồi dậy, xỏ dép, đi lại, uống nước... nói chung là hết sức chậm rãi. Đây là cách sống chậm để cơ thể khoan khoái, an lạc, duy trì sự khéo léo và minh mẫn trong công việc . Rõ ràng là việc này không hợp với nhịp làm việc tất bật có nhiều hạn chót. Không dành cho người đặt mục tiêu tiền bạc cao. Có vài việc rất lâu và không thể hoàn thành nếu không làm theo kiểu "bán mình". Lựa chọn là tùy ở bạn.

 Những ngày cuối năm này cảm xúc đan xen lẫn lộn, nếu ta chạy đua với chúng thì chắc là hụt hơi. Thực tế lúc này cũng như mọi lúc mọi người nên tập hít thở. Hít thở đúng vừa điều hòa khí huyết, dinh dưỡng , chữa bệnh , vừa ổn định tâm trí khiến minh mẫn hơn. Nguyên tắc chung là thở bụng phía dưới rốn, hít thở sâu và chậm, có khoảng nín thở theo khả năng. Hàng ngày bất cứ lúc nào và tư thế nào cũng làm được. Thở không kiểm soát thì khiến tâm không được điều phục, và nó nhảy suy nghĩ lung tung và bệnh sinh ra. Nếu có bệnh rồi thì hít thở cũng là cách phục hồi bổ trợ tốt nhất. Thở 2 thì, 3 thì, 4 thì ... có video trên mạng nhiều, bà con tự tìm mà xem.

 Đối với sự sống con người mà nói thì mọi sự đều phụ thuộc vào những nơ ron (tế bào) thần kinh cả. Thông minh, ngu đần, trí nhớ siêu phàm, nhớ trước quên sau, hùng biện lưu loát... hầu hết không phụ thuộc và nỗ lực của chủ thể mà vào chất lượng , số lượng và liên kết của các nơ ron trong não bộ. Mà nơ ron, đến lượt chúng, lại được nuôi dưỡng bằng máu và ô xi, lấy đi chất thải cũng qua máu, như những kênh rạch bên trong cái đầu . Nếu như mạch máu tắc, nhẹ thì váng đầu, ù tai, hoa mắt, nặng thì lơ mơ đột quỵ, sau đột quỵ thì phục hồi rất lâu và khó hoàn toàn, vận động khó khăn tương quan với vùng não bị tổn thương. Vì vậy cần phải bảo vệ đầu não vì nó là trung ương cục của bạn. Không phải tự nhiên mà CSGT bắt phạt tài xế xe máy không đội mũ bảo hiểm. Trời lạnh thì đội mũ che tai cho khỏi buốt đầu.

 Cơ thể con người là bộ máy sinh học liên tục hoạt động trao đổi chất với môi trường để duy trì sự sống. Sinh mệnh trở nên nguy cấp khi quá trình hoạt động của tim, phổi , não bị gián đoạn. Phòng tránh tai biến đột quỵ dựa trên hiểu biết trên. Đối với thở, ta cần tránh ngạt khí, ngạt nước. Đối với tim, cần theo dõi kiểm tra nhịp tim, huyết áp bằng các máy mang theo người. Thuốc cũng phải mang theo.  Chữa bệnh tuần hoàn máu bằng các thuốc đơn giản và tập thở khí công. Đối với não, tránh căng thẳng, quá tải, duy trì tim, mạch, huyết áp, đường máu trong giá trị an toàn. Sinh hoạt hàng ngày có kiểm soát. Tránh quá độ. Ăn uống lành mạnh. Sống có đức tin. Hòa mình với thiên nhiên. Không dựa dẫm vào máy móc. Tránh các trò tỉ thí khi mình đã lớn tuổi và sức khỏe kém. Đến bệnh viện ngay khi có cảm giác bất thường. Các bệnh mãn tính thì chung sống hòa bình, biết khi nào nó phát để mà tránh. 

 Càng nhiều điện thoại, máy tính, TV, đọc sách, viết lách và giao tiếp , ta càng mệt mỏi. Chỉ có tắt máy, tắt đèn, nhắm mắt , bịt tai ta mới quán chiếu được nội tâm. Điện năng nhiều lúc cũng không thật cần thiết. Nghỉ ngơi thực sự là như vậy.

 Đó là một hooc môn do tuyến thượng thận tiết ra khiến ta gia tăng sức mạnh tạm thời. Điều này rất cần thiết khi ta chiến đấu với kẻ thù mạnh hơn. Nếu lâu không dùng đến ta sẽ e sợ đủ thứ dẫn đến hèn nhát. Nhưng dùng nhiều quá sẽ suy tuyến thượng thận dẫn đến đoản mệnh. Nên cảm ơn những người chọc tức để tuyến thượng thận của ta thỉnh thoảng hoạt động.

Ngày nay ăn chay đã trở nên phổ biến hơn. Tuy nhiên chủ đề này vẫn gây tranh cãi sôi động. Ta đang sống trong một xã hội có luật pháp, về lý thuyết ta có quyền ăn những gì mà luật pháp không cấm. Vậy nên mới có người ăn trứng ung, thịt thối... và nhiều món kinh dị khác. Về mặt sinh học , ta cần ăn những gì cơ thể, mà tổ chức nhỏ nhất là tế bào, cần để khoẻ mạnh. Việc giết mổ gia súc, gia cầm, cá, ếch, tôm ,cua... đương nhiên là sát sinh , bên cạnh việc chúng được nuôi trồng và giết mổ không hợp vệ sinh và tinh thần nhân đạo. Nói chung các sản phẩm chăn nuôi phần nhiều là thương phẩm và chứa nhiều nguy cơ mất an toàn cho người dùng. Vì thế việc thay đạm động vật bằng đạm thực vật, mỡ động vật bằng dầu thực vật có thể là cách hợp lý để có sức khoẻ tốt và phòng tránh bệnh tật. Vài người bạn tôi là sĩ quan quân đội, lái xe khách ăn chay trường mà sức khoẻ tốt. Vậy ta bác bỏ quan niệm cho rằng ăn chay thiếu chất và sức khoẻ yếu. Ăn chay đem lại suy nghĩ ôn hoà và sắc bén bên cạnh sức chịu đ...

 Tim và mạch tuần hoàn máu mang dinh dưỡng và ô xi đi khắp các tế bào trong cơ thể , và mang chất thải , thán khí đi bài tiết. Khi hoạt động mạnh nhịp tim và huyết áp tăng lên tự động để cơ thể có đủ sức lực. Tim mạch cũng thường loạn nhịp khi ta xúc động hoặc lo âu hoặc thương nhớ. Lúc trẻ khoẻ ta không quan tâm tim mạch mấy vì nghĩ nó bình thường. Từ trung tuổi trở đi tim mạch hay suy yếu , đáng tiếc nhất là tai biến (đột quỵ) . Sau tai biến nếu còn sinh mạng thì cũng phải mất hàng năm trời để điều trị phục hồi chức năng. Tai ác cái là nó không có tín hiệu báo trước để ta phòng ngừa đâu nhé. Vậy thì "sống theo tiếng gọi của trái tim" không là câu văn lãng mạn đâu mà là kỹ năng sinh tồn thiết yếu. Máy đo huyết áp lúc nào cũng phải đủ pin nhé . Rồi là ăn uống cho khoa học để cho tim mạch được khoẻ và bớt quá tải. Không phải ăn uống cho sướng được. Rồi là sống tĩnh lặng với âm thanh và ánh sáng vừa phải thôi. Làm việc trong tầm tay để không rủi ro quá đến mức phải trăn trở. Cò...