Nguyễn Ngọc Quang

 Trong các tâm xấu độc thì tâm tham là thường trực nhất mà cũng khó nhận diện nhất. Tham tiền tài, tham ái , tham làm, tham vui, tham quan hệ rộng , tham tích trữ đồ đạc, tham ăn, tham ngủ , tham tập luyện, tham tranh cãi, tham hóng hớt... đụng đâu cũng thấy có tham hết. Đã tu thì phải rốt ráo. Nếu tu nửa vời để lại một chút tham thì vài bữa nó lại sinh sôi như cỏ dại. Nghĩa là cứ thấy tham khi nào là ta dừng lại, trừ bỏ , không nhân nhượng thì mới được. Khi bỏ được tham thì tự nhiên hết sân. Vì sân là do ta bất như ý. Khi thấy cái ý của mình không chính đáng lắm thì cũng không còn lý do để sân nữa. Khi bớt tham, sân thì tự nhiên là bớt si. Vì vậy trong ba thứ gọi là tam độc , tham là nguồn gốc và cần tu đầu tiên. Có người vì lý tưởng nào đó đổ hết công sức vào một công việc. Rồi họ thu hoạch kết quả. Theo lẽ đời thì đó là thành công. Nhưng giá phải trả rất lớn. Đôi khi là sinh mệnh. Rồi khi ở thế cưỡi hổ thì họ chỉ mong là người bình thường mà không thể được nữa. Đó không phải là ...

 Theo kinh Phật, sinh vật bàng sanh là những loài sống trong tối , nơi hôi thối, ghê tởm như là giòi bọ hay giun. Dưới nhãn quan của con người , loài bàng sanh thật đáng sợ và đáng ghét. Khi nhìn thấy chúng là người ta hầu như muốn phá hủy nơi ở của chúng cho sạch sẽ hơn. Tuy vậy chúng góp phần quan trọng cho hệ sinh thái. Cũng như loài quạ, diều, chó rừng chuyên ăn xác thối, chúng chuyển hóa chất hữu cơ , hạn chế bệnh tật, thúc đẩy cây trồng tăng trưởng . Vậy cảm giác ghê sợ chỉ là chủ quan của loài người mà thôi. Những loại hóa chất và hoạt động của con người mới là nguy hại cho môi sinh. Nên trang bị nhãn quan khoa học để nhìn nhận thế giới là vô cùng quan trọng. Mọi cách nhìn thiên lệch đều có thể dẫn đến sai trái trong hành động. Chúng ta có cao quý hơn loài bàng sanh hay không ? Đức Phật cho là như vậy, rằng những ai sống không tốt thì kiếp sau có thể bị đọa vào loài bàng sanh. Có thể đó cũng là hư cấu trong giáo dục thôi, chứ Thiên nhiên đã tạo ra loài nào thì loài đó đều ca...

 Trong làm ăn dù là công việc từ thiện đi nữa thì cũng phải tính đến hiệu quả kinh tế thì mới tồn tại được. Dù có đam mê cỡ nào đi nữa thì cũng không thể mù quáng mà lãng phí thời gian trong khi không có kết quả đo đếm bằng các chỉ số tài chính. Nếu công việc của bạn trì trệ, bạn phải chuyển hướng, thay đổi cách làm ăn , thậm chỉ thay đổi ngành nghề mà xã hội cần hơn. Mặc dù rất khó thay đổi ngành nghề khi đã lớn tuổi, nhưng là việc cần làm, còn hơn là bám víu một công việc đã lỗi thời từ lâu. Riêng sự chăm chỉ thì cũng không thể cứu vãn được. Học, nghỉ ngơi và quan sát và hành động. Lấy chỉ tiêu doanh thu làm thước đo. Tăng cường phân tích để tìm ra cách làm mới hiệu suất cao. Thế giới là vô tận và chiếc lồng hạn hẹp chỉ do tư tưởng. Tránh các dạng quân sư quạt mo không hiểu mà phán như đúng rồi. Đẽo cầy giữa đường chưa bao giờ là cách hay. Chỉ có bạn mới biết bạn có thể làm gì để có tiền. Ngay cả người thân cũng ảo tưởng về ta. Công việc làm ăn do vậy để cất cánh bay lên trở thàn...

 Con người ghét sự trống rống. Họ luôn luôn muốn điền đầy khoảng không đó bằng những thứ do họ tạo ra. Nào là tán gẫu, chơi cờ , uống trà, nghe nhạc, thú cưng... Cho đến khi họ hiểu rằng khoảng lặng là quý hơn tất cả những sự ồn ào kia. Chính trong khoảng trống, nhận thức mới sinh sôi. Nhận thức bản thân nó đáng quý rồi. Không phải là có những người cho đến cuối đời vẫn nhận thức sai đó sao. Khoảng trống có một đặc điểm quan trọng nhất là nó không cần phí tổn. Khác với mọi "trò chơi" do con người nghĩ ra, sự tĩnh lặng chỉ cần một không gian biệt lập là đủ. Nên yêu quý sự trống rỗng mà bạn đang có, đừng vội vã lấp đầy nó.

 Mình không xài cafe vì nó tăng nhịp tim, và khá đắt, nhưng vẫn uống chè cho tỉnh táo và có hứng làm việc. Nhưng gần đây đau lưng nhiều, chỗ L5, L6 gì đó . Đọc mấy bài viết có nói chất tanin trong trà gây hại cho xương, cho nên sẽ không uống một mình nữa, chỉ khi nào giao lưu mới uống cho vui thôi. Trà xanh , ngoài việc tanin gây hại như thế, thì còn lợi tiểu quá, đi đái liên tục. Có thể điều này cũng không tốt cho cơ thể nữa. Đỡ công pha phách, rửa ấm chén , và tiền mua trà. Ngoài ra nó cũng nhiều hóa chất tích lũy từ trồng trọt và chế biến. Thật là nhất cử đa tiện.

 Ngại là cảm giác không muốn đối diện một hoàn cảnh nào đó. Ví như ngại hôi, ngại đau, ngại rét, ngại mưa, ngại dậy sớm...  Chính tâm ngại này khiến ta chùn bước, phân vân và không hành động. Nếu như muốn đi sâu vào học thuật hay kỹ thuật thì không được có tâm ngại. Có thể việc ngại này có chút ích lợi , giúp ta không xông pha thái quá. Nhưng cái ngại này cũng sinh sôi nảy nở đến mức mà ta ngại những thứ đơn giản nhất , không đáng ngại chút nào. Tâm ngại nuôi dưỡng tâm lười biếng, ỉ lại, lâu dần thành ù lỳ, chậm chạp, ăn bám xã hội, thì vô cùng nguy hiểm. Thực ra tâm ngại chỉ có ở con người biết suy nghĩ. Cái máy không biết ngại. Con người cần điều chỉnh suy nghĩ, đưa vào các hoàn cảnh thích hợp, để không còn ngại vô lý nữa.