Nguyễn Ngọc Quang

 Có hai hoạt động mà chúng ta thường ưa thích là nghe ai đó - hoặc một cuốn sách nói - kể chuyện và đi kể chuyện cho người khác. Đó là sự trao đổi kiến thức. Sau đó ta có thể hưng phấn vui vẻ hoặc cảm thấy có phần nặng nề.  Sự thật là tất cả các câu chuyện được kể lại đã bị méo mó, làm cho dễ nghe, dễ xem, tệ hơn nữa là khi người kể không biết và không hiểu gì cả mà vẫn cứ kể. Nếu hưng phấn vui vẻ góp phần cho sáng tạo thì nặng nề giúp ta định hình lại cách tư duy và ứng xử và có thể hình thành giải pháp. Trừ khi câu chuyện không thật, hoặc chỉ nhằm để than vãn rồi lôi cuốn đi năng lượng của ta. Tham gia những câu chuyện không có lối ra làm ta thấy rất mệt và chán ngán. Ngược lại khi quan sát thiên nhiên và cây cối, động vật, chúng ta không chán vì luôn có điều mới lạ để học hỏi. Thiên nhiên vận hành theo quy tắc riêng mà con người luôn cần khiêm tốn học hỏi. Dù là ban ngày hay ban đêm, thiên nhiên luôn có vẻ kỳ thú. Nếu tâm trí cũng như thiên nhiên, thì chúng ta không thấy cô...

 Một con gián nhỡ nằm im dưới đáy chai nước gồ ghề. Nó nằm im hàng tiếng mà không nhúc nhích, nhưng động vào cái râu là nói chạy vọt đi . Như vậy là đang ngủ hay đang suy nghĩ ? Nếu đang suy nghĩ thì nó suy nghĩ về điều gì ? Có hai giả thiết , một là gián là một cỗ máy sinh học, mọi hoạt động của chúng dựa trên gen di truyền lập trình sẵn và phản ứng với xung quanh. Nói cách khác nó không có tư duy. Hai là gián cũng là một sinh linh có cảm xúc , vui sướng, đau đớn, sợ hãi, chỉ là mức độ của nó khác với con người. Phật ủng hộ giả thuyết này. Hơn nữa con người thì cũng có kiếp là gián tùy theo nhân duyên luân hồi . Vì gián khác người quá xa hơn là chó , mèo, cho nên phải chờ khoa học phát triển hơn nữa rồi mới có lời giải. Nếu cây cối cũng có linh cảm và nhớ chủ, thì không lý gì gián lại kém hơn cây cối về mặt này.