Cơn mưa

 Trong tự nhiên và trong tâm trí , chúng ta thấy nhiều hình thái diễn ra theo từng cơn, tức là một đợt ngắn có khởi đầu, cao trào, suy yếu và kết thúc. Cơn mưa, cơn bão, cơn giận, cơn buồn ngủ, cơn thèm... Nếu trạng thái kéo dài thì gọi là đợt như là đợt nắng nóng, đợt hạn hán...

Một cơn gì đó có đỉnh cao hay thấp là do nó được kiểm soát, thả nổi hay kích thích cho mạnh thêm. Nếu khi đói mà đi qua nhà bếp thì cơn đói càng mạnh thêm, vì hơi thức ăn làm yếu tố kích thích. Khi không có yếu tố kích thích và tâm hiểu trước tác hại của cơn ấy thì cơn tự nhiên được dập tắt mà không đến đỉnh cao trào được nữa .

Các cơn cảm xúc đều là phản ứng hóa học kết hợp với liên tưởng trong tâm trí. Chúng không chắc chắn là cần thiết cho cuộc sống, sinh tồn hay phát triển. Chúng chỉ là những tập khí được hun đúc và cơ thể ghi nhớ lại quy trình , giống như phần mềm máy tính chạy theo một kiểu đã định.

Tu tập là nhìn thấy các cơn sóng đó trong cảm xúc mà không phải chạy theo nó, và chọn lọc làm hay không làm một cách có trí tuệ nhất. Có trí tuệ ở đây được hiểu là lợi lạc cho mình và cho mọi người, và mọi chúng sinh khác nữa.

Một cơn bão mang tính phá hủy, nhưng nó cũng điều hòa khí hậu, mang năng lượng và dinh dưỡng đi xa. Vì thế không đánh giá tốt xấu một cách đơn thuần được. Các cơn cảm xúc cũng vậy, đều có giá trị của nó. Muốn hiểu thấu đáo về tâm trí, chúng ta học tâm lý, đặc biệt là tâm lý học Phật giáo, vô cùng chi tiết và phong phú.

Cuối cùng, chúng ta cần tách rời khỏi cảm xúc của chính mình, hiểu rằng chúng chỉ nương nhờ, chứ không quyết định con người của ta.