Cái tôi

Từ khi cái trứng mà hình thành ra ta được thụ thai thì cái tôi đã được hình thành. Rồi khi ra đời trong một gia đình , lớn dần lên, tự lập , cái tôi ngày càng được củng cố vững chắc. Nhất là trong xã hội mỗi người được cấp một số căn cước để dùng cho đến lúc lìa trần.

Phật bảo cái tôi đó là ảo tưởng, là có lý do. Vì tìm khắp không thấy cái tôi đó trú ẩn nơi nào cả, chỉ biết nó gắn liền với thân thể này. Trước khi ta ra đời và sau khi ta chết, cái tôi không tồn tại. Trí não nhận thức cái tôi nhờ có thân thể và được giáo dục trong xã hội loài người. Cái tôi vì vậy có thể là sản phẩm của bộ não.

Một cái tôi lớn luôn lấy mình làm trung tâm. Một cái tôi nhỏ thì luôn nhút nhát, rụt rè, xấu hổ, vì sợ bị chê cười về thân thể mà nó đang gắn bó. Một cái tôi nhẹ nhàng không bám chấp luôn thấy đơn giản với mọi khen chê, làm ăn và tu tập và chăm sóc gia đình, không ham ái dục, dù chưa buông bỏ hoàn toàn nhưng đã hiểu ra vẻ đẹp của thế giới đời thường xung quanh mình.